Risico’s in portefeuilles: wel of niet afdekken?

afbeelding van Erik Aalbers

Twee onderzoeken die ik afgelopen week las, hadden betrekking op het gedrag van beleggers. Beiden onderzochten vooral het risico. Het eerste onderzoek, van State Street Global Advisors (SSGA), leerde dat professionele beleggers de afgelopen maanden hun aandelenbeleggingen hebben opgevoerd, terwijl men op korte termijn een correctie verwacht. Veel beleggers willen de risico’s daarvan afdekken, maar hebben onvoldoende kennis over hoe dit te doen. Men vertrouwt op diversificatie, terwijl men eigenlijk weet dat in tijden van crisis de correlatie richting 1 gaat. En het effect van diversificatie daarmee teniet gedaan wordt.

Het tweede onderzoek, uitgevoerd door Allianz Global Investors (AGI), kwam met soortgelijke bevindingen. De risico’s op financiële markten zijn gestegen sinds de crisis in 2008, en men blijft vooral vertrouwen op traditionele strategieën om risico’s te spreiden. Slechts 36% van de ondervraagden maakt daadwerkelijk gebruik van instrumenten om risico’s af te dekken. De conclusie van het onderzoek van AGI is dat “beleggers de risico’s zien, maar ‘niets doen’."

Beide onderzoeken geven eenzelfde conclusie: De risico’s van portefeuilles zijn toegenomen, beleggers vinden dat ze deze risico’s zouden moeten afdekken, maar zien en/of gebruiken nauwelijks de mogelijkheden hiertoe.
 

Verklaring

Hoe kan het dat beleggers 'niets doen', terwijl ze de risico’s wel zien? Ik zie een aantal mogelijke verklaringen:

  • Het afdekken van een portefeuille met instrumenten zoals opties kost geld. En zoals bij iedere verzekering wordt de afweging gemaakt tussen het betalen van de premie en de onzekere uitkomst.
  • Beleggers die risico afbouwen en een deel van de portefeuille liquide maken, zijn hiermee bang de ‘boot te missen’. Liquiditeiten aanhouden (zonder rentevergoeding) is kostbaar wanneer de visie niet uitkomt.
  • Niets doen en met de markt meebewegen. Hiermee presteer je als belegger dus conform de markt en kun je je hierachter verschuilen als het mis gaat.
  • De laatste mogelijkheid is herbalanceren van de portefeuille. Bij sterk gestegen aandelenkoersen zouden belangen geleidelijk afgebouwd moeten worden ten gunste van andere beleggingscategorieën. Nadeel is dat in goede tijden aandelen verkocht worden, en dat er relatief veel transacties gedaan kunnen worden. Voordeel is dat de portefeuille niet teveel uit de band loopt.
     

De oplettende lezer ziet in de bovenstaande punten een aantal aspecten uit de behavioral finance terugkomen, zoals bijvoorbeeld kuddegedrag. Een van de verklaringen dat beleggers de risico’s zien, maar 'niets doen', zit ongetwijfeld in het kijken naar anderen. Daarnaast zijn beleggers van nature optimistisch en gaan ze ervan uit dat koersen eerder stijgen dan dalen.
 

Risico inschatten

Maar hoe zit het dan met het risico van een portefeuille en het afdekken daarvan? Degenen die mijn vorige column hebben gelezen, weten dat het inschatten van risico’s lastig is. Zeker wanneer het gaat om de risicoperceptie van beleggers. Deze verandert met de stand van zaken op financiële markten en met de gemoedsrust van beleggers. En deze laatste wordt de afgelopen weken danig op de proef gesteld met alle Griekenland perikelen.

Naar mijn idee is het, gezien ook de bijna onmogelijkheid om risico’s op voorhand te kwantificeren, uiterst lastig voor beleggers om een inschatting te maken van het risico dat ze lopen en daarmee dus ook om dit risico dan actief af te dekken. In opgaande markten wordt het risico kleiner ingeschaald (alhoewel men het risico dus wel ziet, maar er dus niet naar handelt), in neergaande markten wordt het groter ingeschaald dan het werkelijk is.
 

Afspraken maken

Wanneer we de beslissing om risico’s af te dekken laten afhangen van marktontwikkelingen, krijgen we dus geen optimale beslissing. Dan zijn we te laat, te voorzichtig, te optimistisch. Het zou dan ook beter zijn om op voorhand bij de inventarisatie afspraken te maken over of en hoe risico’s afgedekt dienen te worden. Om maar te voorkomen dat onderzoeken zoals eerder aangehaald, in de toekomst weer die resultaten geven.


Drs Erik Aalbers RBA is als Senior Vermogensbeheerder verbonden aan “Andreas Capital” (www.andreas-capital.com) en is eigenaar van “Aalbers Financial Services”. Deze op persoonlijke titel geschreven column dient uitsluitend als achtergrondinformatie en is nadrukkelijk niet bedoeld als beleggingsadvies. Tevens is deze column geen aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. U neemt te allen tijde zelf uw beslissingen en bent daar alleen zelf verantwoordelijk voor.


Ook interessant: