Opkomende markten nu niet meer interessant?

afbeelding van Frank Brouwer

Vanaf mei 2013 is de koersontwikkeling van aandelen en obligaties uit opkomende landen (Emerging Markets) over het algemeen zeer teleurstellend geweest. In vergelijking met de MSCI World index hebben, vanaf het begin van dit jaar gerekend in dollars, de opkomende markten ruim 22% minder beleggingsresultaat (zie onderstaande grafiek).

De belangrijkste reden is dat investeerders vrij massaal aan het verkopen zijn geslagen in de opkomende markten op het moment dat er steeds meer verondersteld werd het Amerikaanse stelsel van centrale banken, de Federal Reserve (Fed), tot afbouw van de steunmaatregelen over zou gaan.

Op het moment van schrijven van deze column zijn er door de Fed (nog) geen concrete maatregelen aangekondigd. De Fed koopt elke maand voor 85 miljard dollar aan obligaties om banken van liquiditeit te voorzien. De verwachting is dat binnenkort de omvang van opkoop van de obligaties in stappen wordt verminderd met 10 miljard dollar.

Sommige landen, zoals India en Indonesië, werden keihard geraakt door de relatief grote omvang van verkopen van de effecten, wat resulteerde in oplopende renten en verzwakking van eigen lokale valuta.

Veel opkomende landen konden de afgelopen jaren profiteren van kapitaalinstroom vanuit de “westerse” landen. De veel hogere economische groei in Aziatische landen en relatieve politieke en financiële stabiliteit ten opzichte van de Europese landen is een belangrijke katalysator.
Op relatief korte termijn lijken de vooruitzichten van de opkomende markten niet meer zo aantrekkelijk. Hierbij speelt niet alleen de verwachte afbouw van het stimuleringsprogramma van de Fed een rol. De economische groei in China zwakte in het tweede kwartaal van 2013 af. Daarnaast is er een zorgelijke verslechtering van de betalingsbalansen van veel opkomende markten door een forse toename van de importen. Bedrijven actief in grondstoffen uit Brazilië, China en Rusland zijn sterk afhankelijk van de export. De winstgevendheid van deze bedrijven is sterk gereduceerd door onder meer de stagnerende economieën in Europa.
Een specifieke groep van de Emerging Markets, de zogenaamde Frontier Markets, en de sectoren gericht op consumenten konden zich nog redelijk onttrekken aan de hiervoor genoemde malaise.
(Wij beleggen al geruime tijd, indirect, in Chinese bedrijven die zich richten op consumenten en consumententrends en in de zogenaamde Frontier Markets).
Frontier Markets hebben, door hun beperkte omvang en mate van liquiditeit, een lagere correlatie en eigen dynamiek in vergelijking met de meer ontwikkelde opkomende markten.

Echter de groeicijfers van opkomende markten blijven naar verwachting de komende jaren veel hoger dan die van de economieën van de ontwikkelde landen. Het gevaar is wel aanwezig dat opkomende markten besmet raken door de matige ontwikkeling van de wereldhandel als gevolg van de zwakke groei van de Europese landen. In vergelijking met de Azië crisis in de jaren 90 treden centrale banken uit de opkomende veel gecoördineerder op. Daarnaast zijn de schuldenposities van deze landen de afgelopen jaren enorm verbeterd.

Een aantekening hierbij is dat Christine Lagarde, directeur van het IMF, waarschuwde voor een oplopende schuld in de opkomende markten voor de financiering van urbanisatie en consumptie.
Ondanks dit feit is de schuldenlast van veel opkomende markten in verhouding tot hun bruto nationaal product over het algemeen veel lager dan die van veel ontwikkelde markten.1
Regionaal en onderling zijn er wel grote verschillen waar te nemen. China en landen uit het midden Oosten zoals Oman hebben een lagere schuld uitstaan ten opzichte van het totale nationale bruto product dan bijvoorbeeld Brazilië, Egypte en India.

Voor lange termijn beleggers zijn de koersdalingen in aandelen en obligaties uit de opkomende markten nu wellicht een goed instapmoment.
De waardering voor de benchmark Emerging Market MSCI bedraagt op dit moment een geschat koers/winstratio (k/w) van 10,4 voor 2014 en lijkt hiermee aantrekkelijker gewaardeerd dan de Verenigde Staten (k/w van 14,0) en Europa (k/w van 12,1) voor 2014.2
Vooral de huidige waarderingen van Turkije en China3 liggen onder het 10-jaars gemiddelde. Wellicht zijn deze waarderingen nu interessant genoeg om de lange termijn aandelenbelangen in deze landen op te bouwen c.q. uit te breiden. Landen in de opkomende markten die de betalingsbalans in evenwicht kunnen houden zullen op lange termijn outperformen.

Rendement 10-jarige staatsleningen

Ter informatie geef ik in de tabel links een overzicht4 van het rendement op 10-jarige staatsleningen uit een aantal opkomende landen in lokale valuta. Naast het debiteuren- en renterisico loopt een belegger in deze obligaties ook een valutarisico. Het is verstandig om gespreid te beleggen bijvoorbeeld via You do not have access to view this node en/of in een gespecialiseerd beleggingsfonds in Emerging Market debt.
 

1 Bron: website tradingeconomics.com/country-list/government 17/9/2013.
2 Bron: Fidelity september 2013 Equity outlook.
3 Bron: Wisdom Tree blog, september 2013.
4 Bron:BinckBank Professional services, 16 september 2013.


Frank Brouwer RBA is als Senior Vermogensbeheerder verbonden aan en tevens mede-eigenaar van LBCM (www.lbcm-vermogensbeheer.nl). Deze column is geschreven op persoonlijke titel en bedoeld als achtergrondinformatie, en is nadrukkelijk niet bedoeld als beleggingsadvies. Tevens is deze column geen aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. U neemt te allen tijde zelf uw beslissingen, en bent daar alleen zelf verantwoordelijk voor.


Ook interessant: