Inkoop eigen aandelen sigaar uit eigen doos

afbeelding van Nico Inberg

Steeds vaker lees ik dat bedrijven overgaan tot het inkopen van haar eigen aandelen. Bedrijven noemen dit vaak ‘geld teruggeven aan de aandeelhouder’ maar de vraag, afgezien van een (tijdelijke) opleving van de beurskoers, is of die aandeelhouder er werkelijk wat mee opschiet.
 

Debacle inkoop aandelen KPN

Het inkopen van eigen aandelen geeft aan dat het management onvoldoende nieuwe investeringsmogelijkheden ziet, waardoor het aanwezige kapitaal in de onderneming overbodig is. Het inkopen van de eigen aandelen wordt dan gezien als een manier om het geld terug te geven aan de aandeelhouders. Maar sinds het debacle met KPN word ik altijd een beetje achterdochtig als ik weer eens lees over grootschalige ‘stock buybacks’ zoals dat zo mooi heet. U weet wellicht, of heeft zelfs aan den lijve ondervonden, dat KPN vanaf het begin van deze eeuw meer dan € 15 miljard besteed heeft aan dividend en inkoop eigen aandelen, terwijl voorafgaand en na deze periode juist het omgekeerde werd gedaan, namelijk een claimemissie uitgegeven om weer kapitaal aan te trekken. Zo handelt het bedrijf dus in haar eigen aandelen, maar precies op de verkeerde wijze: buy high (rond de € 10-11) en sell low (€ 2-3).
 

Minder uitstaande aandelen, hogere winst per aandeel

Het inkopen van eigen aandelen zorgt voor minder uitstaande aandelen, waardoor de winst per aandeel omhoog gaat. Dat zou een waardestijging van het aandeel moeten betekenen. Immers, wanneer Unilever met een koerswinstverhouding van 15 noteert, en de winst per aandeel stijgt met 10%, dan stijgt de koers ook met 10%. Iedereen blij dus.
 

Maar een hoger bedrijfsrisico…..

Toch is dit in de praktijk anders. Doordat het bedrijf grote sommen geld uitkeert aan de aandeelhouders, verandert de waarde van het bedrijf. De uitkering van de liquide middelen wijzigt de samenstelling van de balans, waardoor het bedrijf minder bestendig wordt tegen een verslechterende economie. Immers, de buffer om tegenvallers op te vangen is besteed aan de inkoop van eigen aandelen. De resterende aandeelhouders zien weliswaar een hogere winst per aandeel tegemoet, maar zijn opeens eigenaar van een bedrijf met een hoger bedrijfsrisico. Daar hoort een lagere koerswinstverhouding bij. Hierdoor wordt het effect van de aandeleninkoop weer te niet gedaan.
 

Belang topmanagement

Een andere reden voor bedrijven om over te gaan tot inkoop van eigen aandelen is het aandelen- of optiebelang wat het topmanagement heeft in haar eigen bedrijf. Door de grote partijen optierechten die worden uitgedeeld aan de bovenlaag, is het voor hen moeilijk om de verlokkingen van een hogere beurskoers te weerstaan.

Daarnaast zorgt de aankondiging van de inkoopplannen op zich al vaak voor een koersstijging (andere partijen anticiperen op de inkoopprogramma’s), waardoor het bedrijf de aandelen tegen een te hoge koers uit de markt moet halen. Het effect hiervan is moeilijk aan te tonen, maar het zou mij niet verbazen als er gemiddeld 10% tot 20% teveel wordt betaald.
 

Geld uitkeren of aan het werk zetten?

De vraag is: wilt u als aandeelhouder dat het overtollige geld aan u uitgekeerd wordt, of wilt u dat het aanwezige geld in de onderneming zo efficiënt mogelijk gaat renderen?

In het eerste geval is inkoop van eigen aandelen een relatief omslachtige en dure manier om de dividendbelasting te omzeilen. In het tweede geval is een belegging in een enkel aandeel, al is het het eigen aandeel, nou niet bepaald een risico-averse, goed gespreide of liquide belegging.

Het inkopen van eigen aandelen wordt te vaak gebruikt voor het omhoog krikken van de koerswinst ratio’s. Vergeet als belegger echter niet dat het vooral een sigaar uit eigen doos is, die u aan het oproken bent.


Nico Inberg is directeur van Inberg Financial Content te Naarden, www.inbergfinancialcontent.nl

Deze column is geschreven op persoonlijke titel en bedoeld als achtergrondinformatie over de ontwikkelingen op de financiële markten. Nico Inberg is volledig onafhankelijk. Eventuele opmerkingen of aanbevelingen in deze column zijn niet bedoeld als beleggingsadvies. Nico Inberg aanvaardt geen enkele aansprakelijkheid ten aanzien van het navolgen van eventuele aanbevelingen of adviezen in deze column. Inberg Financial Content is niet vergunningsplichtig en biedt onafhankelijke informatie aan verschillende media-uitingen.


Ook interessant: